Háskólasamstæða Háskóla Íslands og Hólaskóla samþykkt á Alþingi

Á vef Háskólans á Hólum birtist í morgun frétt þess efnis að Alþingi hafi samþykkt frumvarp um háskólasamstæður. Breytingin felur í sér að Háskóli Íslands og Hólaskóli – Háskólinn á Hólum sameinast undir merkjum háskólasamstæðu Háskóla Íslands, sem tekur formlega til starfa þann 1. júlí næstkomandi.

Við þessi tímamót breytist nafn skólans og mun hann starfa sem aðildarháskóli undir heitinu Háskóli Íslands á Hólum. Markmiðið með samstæðunni er að efla samstarf skólanna, styrkja rannsóknir og kennslu, auk þess að skapa aukin tækifæri til þróunar háskólastarfs um land allt. Í greinargerð Alþingis er sérstaklega lögð áhersla á að efla stöðu Hólaskóla sem sérhæfðs háskóla á landsbyggðinni.

Sérstaðan tryggð og nýtt húsnæði framundan

Samkvæmt nýju lögunum verður Háskóli Íslands á Hólum áfram sjálfstæður aðildarháskóli innan samstæðunnar og verður staða hans um margt sambærileg við fræðasvið innan HÍ. Rektorsembætti Hólaskóla breytist í forseta Háskóla Íslands á Hólum og verður sérstök stjórn yfir skólanum. Til að tryggja sjálfstæði skólans verður stofnað samstarfsráð, og verða grundvallarbreytingar á starfsemi eða námsskipan ekki teknar nema með einróma samþykki þess.

Hólmfríður Sveinsdóttir, fráfarandi rektor Háskólans á Hólum, lýsir yfir mikilli ánægju með breytinguna í frétt skólans. Hún bendir á að við Hólaskóli standi á sterkum faglegum grunni með fræðasvið sem ekki er að finna annars staðar, en þar má sögulega nefna hina öflugu hrossaræktar- og reiðkennarabraut skólans sem skiptir hestaheiminn öllu máli. Hún segir það mikinn styrk að fá aðgang að öflugu stoðkerfi HÍ. Þá séu jafnframt áform hjá stjórnvöldum um uppbyggingu á sérhæfðu kennsluhúsnæði á Sauðárkróki og á Hólum, sem muni tryggja áframhaldandi eflingu á hágæðanámi.

Silja Bára R. Ómarsdóttir, rektor hinnar nýju háskólasamstæðu, þakkaði Hólmfríði og Jóni Atla Benediktssyni, fyrrverandi rektor HÍ, fyrir þeirra framlag og frumkvæði að þessu stóra skrefi í íslensku háskólastarfi.

Flutningur eigna og rannsóknasetra

Lögin taka gildi 1. júlí 2026 og mun Háskóli Íslands þá taka við eignum, skuldbindingum og starfsemi Háskólans á Hólum. Nemendur og starfsfólk flytjast yfir, en núverandi nemendur og þeir sem hefja nám í haust munu halda rétti sínum til að ljúka námi samkvæmt gildandi námsleiðum.

Samhliða þessu verða höfuðstöðvar Stofnunar rannsóknasetra Háskóla Íslands fluttar í Skagafjörð, sem mun efla háskólastarf og atvinnulíf á svæðinu enn frekar. Samþykkt laganna opnar jafnframt á möguleika fyrir aðra háskóla að ganga í samstæður í framtíðinni með það að markmiði að eflast en halda sérstöðu sinni.